Trồng Răng

Seatle (1786-1866) là ông trùm các bộ lạc da đỏ Duwamish và Suquamish lúc đó sinh sống bên vùng đông nước Mỹ. Sau khi đã tạo nên Khu vực Washington năm 1853, chính phủ Wahington “đề nghị” người da đỏ ký các hiệp định để mua đất của họ. Người da đỏ biết là không thể nào từ chối được. Dưới đây là bài diễn văn hùng hồn và đau đớn của ông Seattle, trùm da đỏ, đọc trước thống đốc Isaac Stevens. Nhiều ý và căn dặn được nhắc đi nhắc lại, đọc lên thấy rất thấm thiết. Bài diễn văn này được coi là một bài học, một gia tài văn học thiêng liêng để đời và đã được dịch sang nhiều thứ tiếng. Làm sao các người có thể mua bán khung trời và hơi ấm của đất? Ý nghĩ đó đối với chúng tôi thật kỳ lạ. Thế nếu chúng tôi không sở hữu cái mát mẻ của không khí và cái lung linh của mặt nước, thì các người làm sao mà mua? Mỗi mẩu đất này đều thiêng liêng cho dân tộc chúng tôi. Mỗi cái kim óng ánh của lá thông, mỗi bờ cát, mỗi mảnh sa mù trong khu rừng âm u, mỗi bờ suối, mỗi tiếng vo vo của côn trùng đều l...

Cuối năm 2006, Tạp chí Thời báo Kinh tế Sài Gòn có tổ chức tiệc tất niên tại Thành phố Hồ Chí Minh, với sự tham dự của nhiều cộng tác viên trong và ngoài nước. Nhân dịp về thăm nhà, tôi cũng hân hạnh được mời tham dự buổi tiệc đầy ấn tượng. Tôi còn có cơ duyên ngồi bên cạnh một anh cộng tác viên mà sau một lúc “trà dư tửu hậu” tôi mới biết đó là Nhà thơ Đỗ Trung Quân. Chúng tôi say sưa nói chuyện làm nhiều anh chị em trong bàn tưởng rằng chúng tôi là đôi bạn quen nhau tự thuở nào! Từ chuyện dịch cúm gà, chẳng hiểu sao chúng tôi nhảy tót sang nói chuyện văn hóa và văn nghệ. Khi biết người mình đang nói chuyện là tác giả bài thơ Quê hương, tôi nói đùa rằng anh làm tuyên truyền giỏi quá. Thật vậy, thời đó (thời “Việt kiều” chúng tôi còn nhiều khó khăn về thăm quê) mà nghe những câu Quê hương là chùm khế ngọt / cho con trèo hái mỗi ngày / Quê hương là đường đi học / Con về rợp bướm vàng bay hay Quê hương mỗi người chỉ một / Như là chỉ một mẹ thôi ? quê hương nếu ai không nhớ / Sẽ k...